Herb Wieniawa

Węgierscy posługują się trzema herbami: Wieniawa, Belina, Rola. Z nazwiskiem można się spotkać obecnie na Śląsku, Podlasiu, Pomorzu, Kujawach. Liczni przedstawiciele rodu rozsiani są po całym świecie.

Rodzina Węgierskich herbu Wieniawa zgodnie z podaniami rodzinnymi wywodzi się od rycerza, uczestnika bitwy pod Grunwaldem, Dobka Puchały Wieniawity, przybyłego z Węgier. Węgierscy posiadali majątek w miejscowości Węgry, siedem kilometrów od Kalisza i utrzymali się tam podobno od schyłku XV, a na pewno od XVI wieku, aż po drugą połowę wieku XIX. Byli także właścicielami Brończyna, wsi między Kaliszem, a Sieradzem. W trakcie II wojny światowej zaginęły rodzinne dokumenty, w tym genealogia będąca w posiadaniu Jerzego Węgierskiego (seniora).

Odtwarzanie historii rodu oparto na publikacjach J. J. Węgierskiego (Bardzo różne życie, Katowice 2003), K. Estreichera (T,K. Węgierski, Lipsk 1883), J.W. Gomulickiego (T.K. Węgierski „Organy”, Warszawa 1956) oraz G. Sosny i D. Fionika (Szczyty. Dzieje wsi i parafii, Bielsk Podlaski-Ryboły-Białystok 2005), choć niektóre informacje w nich zawarte są ze sobą sprzeczne.

W końcu XVIII i na początku XIX wieku, w okresie Powstania Kościuszkowskiego, wojen napoleońskich i Powstania Listopadowego wielu Węgierskich służyło w wojsku Księstwa Warszawskiego, choć nie wiadomo w odniesieniu do większości z nich , czy i jak są spokrewnieni.

Około połowy XVIII wieku Andrzej Węgierski, pułkownik przedniej straży wojsk koronnych przeniósł się spod Kalisza na Podlasie. Był zaufanym dworzaninem Branickiego, pełniąc w 1755 roku funkcję koniuszego oraz zarządcy dóbr hetmana w Krakowie. Jego syn, Jan Walenty Węgierski był podkanclerzym i szambelanem dworu  króla Stanisława Augusta Poniatowskiego oraz członkiem Sejmu Wielkiego. Młodszy brat Andrzeja – kapitan Tomasz Węgierski  pozostał natomiast w rodowych dobrach Węgry, piastując funkcję starosty korytnickiego. W 1755 roku urodził mu się syn – Kajetan Tomasz, znany poeta doby oświecenia. Według Gomulickiego ojciec poety był najmłodszym z trzech braci, zaś ze źródeł rodzinnych wynika, że był jeszcze jeden syn – Franciszek. Ożenił się z Teresą Pułaską, siostrą generała Kazimierza Pułaskiego, bohatera spod Savannah. W informacjach o rodzie Pułaskich istnienie Teresy, najmłodszej córki Pułaskich, poddawane jest w wątpliwość. Tymczasem zgodnie z rodzinnymi podaniami jeszcze przed I wojną światową prowadzono starania o spadek po Kazimierzu Pułaskim. Na poparcie tej wersji warto przytoczyć informację, którą można znaleźć w literaturze, że wśród Polaków znających osobiście George’a Washingtona, byli: Tadeusz Kościuszko, Kazimierz Pułaski i Kajetan Węgierski.

Właśnie od Franciszka i jego żony Teresy Pułaskiej ma pochodzić gałąź rodziny Węgierskich, z której wywodzą się autorzy tego opracowania.